پارچه اسپان باند چیست و در چه صنایعی کاربرد دارد؟

پارچه‌های اسپان باند می‌توانند از یک لایه تا چند لایه تشکیل شده باشند. لایه‌ها به میزان ضخامت، استحکام و کاربرد پارچه تأثیر می‌گذارند.

• اسپان باند تک‌لایه (Single Layer): شامل یک لایه از الیاف است و بیشتر در کاربردهای ساده و سبک مانند بسته‌بندی‌های ساده یا کیسه‌های تبلیغاتی استفاده می‌شود.
• اسپان باند دولایه (SMS – Spunbond/Meltblown/Spunbond): از دو لایه اسپان باند و یک لایه ملت بلون (Meltblown) در میان آن‌ها تشکیل شده است. این نوع پارچه به دلیل وجود لایه ملت بلون دارای قابلیت فیلتراسیون و مقاومت بالا در برابر نفوذ ذرات و مایعات است و معمولاً در تولید ماسک‌های بهداشتی و لباس‌های پزشکی استفاده می‌شود.
• اسپان باند سه‌لایه (SSS – Spunbond/Spunbond/Spunbond): دارای سه لایه اسپان باند است که از نظر استحکام و ضخامت بهبود یافته و در کاربردهایی مانند لباس‌های محافظتی و گان‌های پزشکی استفاده می‌شود.
• اسپان باند چهار یا چند لایه (SMMS, SMMMS): شامل چهار یا پنج لایه متناوب اسپان باند و ملت بلون است که برای کاربردهای پیشرفته‌تر مانند ماسک‌های با فیلتراسیون بالا و لباس‌های جراحی استفاده می‌شود.

وزن پارچه اسپان باند یکی از ویژگی‌های کلیدی است که در انتخاب پارچه برای کاربردهای مختلف تأثیر می‌گذارد. این وزن معمولاً به صورت “گرم در متر مربع” (g/m²) بیان می‌شود و به نام گرماژ شناخته می‌شود.

• وزن‌های سبک (10-30 گرم در متر مربع): این نوع پارچه‌ها به دلیل وزن کم برای تولید محصولات یکبار مصرف و نازک مانند پوشش‌های محافظ گیاهان، ماسک‌های جراحی و بسته‌بندی‌های سبک استفاده می‌شوند.
• وزن‌های متوسط (30-60 گرم در متر مربع): این دسته برای کاربردهایی مانند لباس‌های بیمارستانی، کیسه‌های تبلیغاتی و بسته‌بندی‌های بادوام‌تر استفاده می‌شود.
• وزن‌های سنگین (60-120 گرم در متر مربع و بالاتر): پارچه‌های سنگین‌تر برای کاربردهای صنعتی، کشاورزی، و حتی عایق‌های حرارتی و صوتی در ساختمان‌ها و خودروسازی استفاده می‌شوند.

مواد اولیه اصلی برای تولید اسپان باند، پلی‌پروپیلن (PP) است، اما با افزودن مواد مختلف به پلیمر، ویژگی‌های پارچه می‌تواند تغییر کند.

• پلی‌پروپیلن خالص (PP): این نوع پارچه‌ها برای کاربردهای عمومی مانند ماسک‌ها، لباس‌های یکبار مصرف و بسته‌بندی استفاده می‌شود.
• آنتی‌باکتریال (Antibacterial): به این پارچه‌ها مواد آنتی‌باکتریال اضافه می‌شود تا از رشد میکروب‌ها و باکتری‌ها جلوگیری شود. این نوع اسپان باند بیشتر در محصولات پزشکی و بهداشتی مانند ماسک‌ها و لباس‌های جراحی استفاده می‌شود.
• ضد آب (Waterproof): با افزودن مواد ضد آب به پارچه، اسپان باند خاصیت مقاوم در برابر رطوبت پیدا می‌کند و برای کاربردهایی مانند پوشش‌های ضدآب و لباس‌های بیمارستانی مناسب است.
• ضد اشعه ماوراء بنفش (UV Resistant): این نوع پارچه‌ها دارای افزودنی‌های مقاوم در برابر اشعه UV هستند و برای استفاده در کشاورزی و پوشش‌های خارجی مناسب‌اند.

نوع اتصال الیاف در پارچه اسپان باند نیز می‌تواند تعیین‌کننده باشد. این روش‌ها در کیفیت و نوع استفاده از پارچه تأثیر دارند.

• اتصال حرارتی (Thermally Bonded): در این روش، از گرما برای اتصال الیاف به هم استفاده می‌شود. این نوع پارچه‌ها استحکام بالایی دارند و برای کاربردهای پزشکی و صنعتی استفاده می‌شوند.
• اتصال مکانیکی (Mechanically Bonded): در این نوع، الیاف به‌وسیله فشار یا اصطکاک به هم متصل می‌شوند و بیشتر برای محصولات سبک و کشاورزی استفاده می‌شود.
• اتصال شیمیایی (Chemically Bonded): در این روش، مواد شیمیایی برای پیوند الیاف به کار می‌روند که پارچه‌هایی با خاصیت‌های مختلف مانند ضد آب یا ضد باکتری تولید می‌کنند.

برخی از اسپان باندها برای کاربردهای خاص بهینه‌سازی می‌شوند:

• اسپان باند پزشکی: پارچه‌های اسپان باندی که در بیمارستان‌ها برای لباس‌های جراحی، ماسک‌ها و روکش‌های پزشکی استفاده می‌شوند.
• اسپان باند کشاورزی: برای پوشش گیاهان و جلوگیری از رشد علف‌های هرز به کار می‌رود.
• اسپان باند صنعتی: برای عایق‌های حرارتی و صوتی در صنعت خودروسازی و ساخت و ساز استفاده می‌شود.